św. Eustachy

św. Eustachy

Eustachy Rzymski, Święty Eustachy, znany również jako Eustachiusz, scs. Wielikomuczenik Jewstafij Płakida, Rimskij (zm. prawdopodobnie ok. 118 r.) – święty Kościoła katolickiego i prawosławnego, męczennik, jeden z Czternastu Świętych Wspomożycieli.

O jego życiu wiadomo niewiele i są to tylko legendy. Przed nawróceniem na chrześcijaństwo miał nazywać się Placidus (Placyd) i być generałem cesarza Trajana. Podczas polowania na jelenia pomiędzy Tibur a Praeneste zobaczył w rogach jelenia krzyż Jezusa. Po tym zdarzeniu nawrócił się i ochrzcił razem ze swoją rodziną, wtedy też przyjął imię Eustachy. Spotkała go seria nieszczęść sprawdzających jego wiarę: stracił majątek, jego służący poumierali na zarazę, podczas podróży morskiej została porwana jego żona, a gdy przechodził przez rzekę z dwoma synami, jego dzieci zostały porwane przez wilka i lwa. Podobnie do Hioba Eustachy lamentował, ale nie stracił wiary. Wkrótce po tym odzyskał swoją rodzinę i wcześniejszą pozycję. Ponieważ odmówił złożenia pogańskiej ofiary został razem ze żoną i synami skazany przez cesarza Hadriana na śmierć. Najpierw został rzucony lwom na pożarcie, ale ponieważ one nie wyrządziły mu szkody, został upieczony w rozżarzonym byku (lub wole) z brązu. Historię św. Eustachego spopularyzowała Złota legenda Jakuba de Voragine.

Wzywano go do obrony przed ogniem, jako orędownika w rozwiązywaniu trudnych sytuacji.
Jest patronem strażaków, myśliwych i leśników (obok św. Huberta), traperów, osób torturowanych i Madrytu.

W Cerkwi prawosławnej wspomnienie liturgiczne wielkiego męczennika obchodzone jest 20 września/3 października, tj. 3 października wg kalendarza gregoriańskiego.

W Kościele katolickim wspomnienie śwśw. małżonków Eustachego i Teopisty oraz ich synów Agapita i Teopista, męczenników, obchodzono 29 marca i 20 września, ale oficjalnie tylko do 1969 roku, kiedy Paweł VI usunął niektórych świętych z kalendarza (tych, których istnienie budziło wątpliwość). Niektóre źródła nadal podają dzień 20 września, jako wspomnienie.

Atrybutami świętego są: byk, krzyż, róg, jeleń.

Jego relikwie miały być przechowywane do XII wieku w rzymskim kościele Sant’Eustachio (jest to jeden z kościołów Rzymu, z którymi związany jest tytuł kardynała diakona). Następnie zostały one przeniesione do Saint-Denis pod Paryżem. Niestety relikwiarz został uszkodzony a część kości spalona przez Hugenotów w 1567 r. To co pozostało znajduje się w paryskim kościele Saint-Eustache.