św. Brygida z Kildare, dziewicaŚwięta Brygida z Kildare, irl. Naomh Bhríde (ur. między 452 i 456, zm. ok. 524 r.) – święta Kościoła katolickiego, założycielka podwójnego klasztoru w Kildare, jednego z najstarszych w Irlandii. Klasztor funkcjonował do roku 836, kiedy został złupiony i w dużej części wyburzony przez Normanów. Zachowane Żywoty Św. Brygidy to pióra Cogitosusa oraz tzw. Żywot pierwszy napisany w języku staroiryjskim. Żaden nie został przetłumaczony na j. polski. Brygida urodziła się w rodzinie pogańskiej, jako mała dziewczynka zajmowała się wypasem owiec i bydła i pracą w polu. Według tradycji plotła małe krzyżyki ze słomy, które do dziś są bardzo popularne w Irlandii. Na znak dziewiczego oddania służbie Bożej przyjęła w 467 roku z rąk nieokreślonego biskupa welon. Założony przez św. Brygidę klasztor Kildar (Cell dara - dębowy dom) miał niepośredni wpływ na ewangelizację Irlandii. Postać świętej Brygidy łączona jest niekiedy z celtycką boginią ognia Brigid ( Brigit ) , . Wspomnienie liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest 1 lutego. Jest najpopularniejszą, po świętym Patryku, irlandzką świętą – uznawaną obok niego i św. Kolumby za patronkę Irlandii i szczególną opiekunkę prac na roli. Liczne są w Irlandii kościoły pod jej wezwaniem. Tych troje świętych uznawanych jest za irlandzką trójcę cudotwórców. Jest również patronką i opiekunką wyrobów mlecznych; w wigilię jej święta, czyli 31 stycznia, wystawiano według irlandzkiej tradycji chleb i mleko, a dom był uprzątnięty i przygotowany jak na przyjęcie gościa. Wierzono bowiem, że święta odwiedza gospodarstwa domowe. W spiżarni zaś obok garnców z mlekiem przez cały rok stawiano małe krzyżyki ze słomy, które miały uchronić mleko przed złośliwymi chochlikami spijającymi śmietankę . W ikonografii przedstawiana jest zwykle w białym zakonnym habicie i czarnym welonie brygidkowskim z płomieniem nad głową oraz świecą w dłoniach (m. in. witraż z XIII-XIV wieku w katedrze w Strasburgu). |